PROMETHEUSLEGAL OFFICE

Rekompensata a potrącenie (kompensata) — co zmienił wyrok TSUE

Autor: radca prawny Iwona Rohloff · Kancelaria prawna Prometheus Legal Office · Stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.

Jeżeli dług wygasł wskutek potrącenia działającego z mocą wsteczną, odsetki za opóźnienie i rekompensata nie przysługują za okres po dniu, w którym potrącenie stało się możliwe. Tak orzekł Trybunał Sprawiedliwości UE 18 grudnia 2025 r. w sprawie C-481/24, na pytanie polskiego sądu.

W skrócie

Czy rekompensata należy się, gdy strony rozliczyły się kompensatą?

Nie za okres po dniu, w którym potrącenie stało się możliwe. Trybunał uznał, że dyrektywa 2011/7/UE nie stoi na przeszkodzie przepisom krajowym przewidującym taki skutek — nawet jeżeli oświadczenie o potrąceniu zostało złożone po terminie zapłaty faktury.

Dlaczego decyduje dzień, w którym potrącenie stało się możliwe?

Bo potrącenie działa wstecz. Zgodnie z art. 499 zdanie drugie k.c. oświadczenie o potrąceniu ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe — czyli od momentu, w którym obie wierzytelności były wymagalne i nadawały się do potrącenia. Od tego dnia dług traktuje się jak umorzony, więc opóźnienie w tym okresie nie występuje.

Co wierzycielowi pozostaje?

Odsetki i rekompensata za okres do dnia, w którym potrącenie stało się możliwe. Jeżeli faktura była wymagalna 10 marca, a wierzytelność wzajemna dłużnika stała się wymagalna dopiero 20 kwietnia, to opóźnienie od 11 marca do 19 kwietnia jest realne i rodzi pełne skutki.

Jak to sprawdzić w praktyce?

Trzeba ustalić dwie daty: wymagalność faktury oraz wymagalność wierzytelności przedstawionej do potrącenia. Późniejsza z nich wyznacza dzień, od którego działa potrącenie. Sam dokument kompensaty, często datowany znacznie później, nie jest tu miarodajny.

Podstawa prawna i orzecznictwo

Powiązane materiały

Rekompensata za koszty odzyskiwania należności — 40, 70 lub 100 euro Rekompensata 40, 70 czy 100 euro — jak ustalić właściwą kwotę Czy trzeba wezwać dłużnika, żeby naliczyć rekompensatę? Rekompensata od każdej faktury czy raz od całego długu?
Materiał ma charakter informacyjny i przedstawia stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.. Nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie. Ocena konkretnego stanu faktycznego wymaga analizy dokumentów.

Materiał opracowała radca prawny Iwona Rohloff · Stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.