Rekompensata od każdej faktury czy raz od całego długu?

Q: Ile rekompensat przysługuje przy kilkunastu niezapłaconych fakturach?

Tyle, ile było transakcji handlowych. Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 20 października 2022 r. (C-585/20, BFF Finance Iberia) uznał, że stała kwota należy się za każdą transakcję objętą żądaniem, a nie jednorazowo od całego wezwania obejmującego wiele niezapłaconych faktur.

Q: A co przy płatności w ratach?

Jeżeli strony ustaliły, że świadczenie pieniężne będzie spełniane w częściach, rekompensata przysługuje w stosunku do każdej niezapłaconej części (art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy). Przy umowach z płatnościami okresowymi ryczałt należy się za każde opóźnienie — tak Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 4 maja 2023 r. (C-78/22).

Autor: radca prawny Iwona Rohloff · Kancelaria prawna Prometheus Legal Office · Stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.

Ryczałt przysługuje od każdej transakcji handlowej, a nie jednorazowo od wezwania obejmującego wiele faktur. Tak przesądził Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 20 października 2022 r. w sprawie C-585/20.

W skrócie

Jedna transakcja handlowa = jedna rekompensata (art. 10 ust. 3 ustawy).
Świadczenie w częściach: ryczałt od każdej niezapłaconej części (art. 11 ust. 2 pkt 2).
Płatności okresowe z jednej umowy: ryczałt za każde opóźnienie (TSUE, C-78/22).
Umowa ramowa nie scala dostaw w jedną transakcję, jeżeli każda ma własny przedmiot i termin.

Ile rekompensat przysługuje przy kilkunastu niezapłaconych fakturach?

Tyle, ile było transakcji handlowych. Trybunał w sprawie C-585/20 uznał, że stała kwota należy się za każdą transakcję objętą żądaniem, a nie raz od całego wezwania. Piętnaście niezapłaconych faktur, z których każda dokumentuje odrębną transakcję, oznacza piętnaście rekompensat.

Co to jest transakcja handlowa?

Umowa, której przedmiotem jest odpłatna dostawa towaru lub odpłatne świadczenie usługi, jeżeli strony zawierają ją w związku z wykonywaną działalnością (art. 4 pkt 1 ustawy). Kluczowe jest to, że stronami są przedsiębiorcy — regulacja nie obejmuje relacji z konsumentem.

Czy umowa ramowa scala wszystkie dostawy w jedną transakcję?

Nie w sposób automatyczny. Jeżeli poszczególne zamówienia lub dostawy mają własny przedmiot, własną cenę i własny termin zapłaty, każde z nich jest odrębną transakcją handlową i rodzi własne roszczenie o ryczałt. Umowa ramowa określa wtedy warunki współpracy, a nie jedno świadczenie.

A co przy płatności w ratach?

Rekompensata przysługuje w stosunku do każdej niezapłaconej części (art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy). Przy umowach przewidujących płatności okresowe Trybunał potwierdził, że ryczałt należy się za każde opóźnienie — wyrok z 4 maja 2023 r. w sprawie C-78/22 (ALD Automotive).

Czy przy wielu drobnych fakturach dłużnik może zarzucić nadużycie prawa?

Argument ten po orzecznictwie Trybunału nie ma oparcia jako reguła ogólna — sąd krajowy nie może odmówić zasądzenia ryczałtu ani go ograniczyć na podstawie ogólnych zasad prawa krajowego. Temat rozwinięty w materiale: rekompensata a nadużycie prawa (art. 5 k.c.).

Podstawa prawna i orzecznictwo

Art. 10 ustawy z 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1790).
Art. 4 pkt 1 ustawy — definicja transakcji handlowej.
Art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy — świadczenie spełniane w częściach.
Wyrok TSUE z 20 października 2022 r., C-585/20 (BFF Finance Iberia) — ryczałt za każdą transakcję objętą żądaniem.
Wyrok TSUE z 4 maja 2023 r., C-78/22 (ALD Automotive) — zakaz odmowy zasądzenia lub ograniczenia ryczałtu na podstawie ogólnych zasad krajowego prawa prywatnego.

Powiązane materiały

Rekompensata za koszty odzyskiwania należności — 40, 70 lub 100 euro Rekompensata 40, 70 czy 100 euro — jak ustalić właściwą kwotę Czy trzeba wezwać dłużnika, żeby naliczyć rekompensatę? Po jakim kursie przeliczyć rekompensatę z euro na złote

Materiał ma charakter informacyjny i przedstawia stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.. Nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie. Ocena konkretnego stanu faktycznego wymaga analizy dokumentów.

Materiał opracowała radca prawny Iwona Rohloff · Stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.