O wysokości ryczałtu decyduje wartość świadczenia pieniężnego z jednej transakcji handlowej, a nie łączna kwota, jaką kontrahent jest winien. Przy fakturze na 18 000 zł rekompensata wynosi 70 euro, nawet jeżeli niezapłaconych faktur jest dziesięć.
Ustawa przewiduje trzy progi, zależne wyłącznie od wartości świadczenia pieniężnego.
| Wartość świadczenia pieniężnego | Rekompensata | Podstawa |
|---|---|---|
| nie przekracza 5 000 zł | 40 euro | art. 10 ust. 1 pkt 1 |
| wyższa niż 5 000 zł i niższa niż 50 000 zł | 70 euro | art. 10 ust. 1 pkt 2 |
| równa lub wyższa od 50 000 zł | 100 euro | art. 10 ust. 1 pkt 3 |
Zwróć uwagę na granice: 5 000 zł należy do pierwszego progu, a 50 000 zł już do trzeciego. Faktura na dokładnie 50 000 zł daje 100 euro, a nie 70.
Od jednej transakcji. Uprawnienie do ryczałtu przysługuje od transakcji handlowej (art. 10 ust. 3 ustawy), a nie od salda rozrachunków z kontrahentem.
Przykład: dziesięć niezapłaconych faktur po 3 000 zł to dziesięć rekompensat po 40 euro — a nie jedna rekompensata 70 euro liczona od sumy 30 000 zł. Sumowanie faktur w celu ustalenia progu jest częstym błędem i zwykle działa na niekorzyść wierzyciela.
Przyjmuje się, że chodzi o całą kwotę należną z tytułu transakcji, czyli wartość brutto wynikającą z faktury. Świadczenie pieniężne dłużnika obejmuje bowiem również podatek od towarów i usług, który jest częścią ceny, a nie odrębnym świadczeniem.
Nie. Próg ustala się według wartości świadczenia pieniężnego wynikającego z transakcji, a nie według salda pozostałego do zapłaty. Jeżeli faktura opiewała na 60 000 zł, a kontrahent zapłacił po terminie 55 000 zł, rekompensata wynosi 100 euro — próg wyznaczyła pierwotna wartość świadczenia.
Postanowienie umowne wyłączające albo obniżające ryczałt jest sprzeczne z celem regulacji unijnej. Trybunał Sprawiedliwości UE konsekwentnie uznaje, że prawo wierzyciela do stałej kwoty nie może być pozbawione skuteczności ani ograniczone (wyroki C-585/20 oraz C-78/22).
Materiał opracowała radca prawny Iwona Rohloff · Stan prawny na 22 sierpnia 2026 r.